Bolu Belediyesi Kent Konseyi, Necip Fazıl Kültür Merkezinde oldukça önemli bir kültürel etkinliğe imza attı. Öncelikle Dr. Hamdi Birgören, 22 Mayıs 2025 Perşembe günü saat 18:30’da serinin yedinci konferansını başarıyla verdi. Bu doğrultuda araştırmacı, Bolu’nun en önemli iki manevi değeri olan Köroğlu ve Şair Dertli’yi anlattı.
Köroğlu Destanı ve Tarihsel Gerçekler
Köroğlu, Türk halk edebiyatının en önemli destansı kahramanlarından biridir. Nitekim 16. yüzyılda yaşayan bu kahramanın tarihi kişiliği ile efsanevi kimliği zamanla iç içe geçmiştir. Aynı zamanda Köroğlu Destanı, Orta Asya’dan Balkanlara kadar uzanan ortak bir kültürel miras niteliğindedir. Üstelik UNESCO, bu eşsiz halk öyküsünü Somut Olmayan Kültürel Miras olarak resmen tanımaktadır.
Bu bağlamda Dr. Hamdi Birgören, konferansta Osmanlı arşiv kaynaklarından çok değerli bilgiler aktardı. Örneğin destanda Bolu Beyi olarak geçen figürün gerçek kimliğini dinleyicilerle açıkça paylaştı. Arşiv belgelerine göre bu tarihi şahsiyetler, Şemsi Ahmet Paşa ve oğlu Mahmud Paşa’dır. Sonuç olarak bu kıymetli sunum, efsanevi anlatıların arkasındaki gerçek tarihsel arka planı başarıyla aydınlattı.
Şair Dertli ve Sosyal Eleştiri
Şair Dertli, Türk halk edebiyatının ve âşık geleneğinin en güçlü saz şairlerinden biridir. İlk olarak Dertli, döneminin sosyal ve dini meselelerine getirdiği eleştirel yaklaşımlarla dikkat çeker. Çünkü şair, güçlü taşlama yeteneğiyle toplumun aksayan yönlerini alaycı bir dille hicveder. Zira o, din adamlarının riyakârlığını ve yöneticilerin yozlaşmasını cesurca eleştiren şiirler kaleme almıştır.
Bunun yanı sıra şairin eserlerinde Bektaşi tarikatının sorgulayıcı izleri açıkça görülmektedir. Bu etkiyle Dertli, insanın varoluşunu ve Tanrı aşkını derinlikli temalarla eserlerine başarıyla işlemiştir. Dolayısıyla Dr. Hamdi Birgören, konferansta şair hakkında doğru bilinen bazı yanlışları da tamamen düzeltti. Kısacası Dertli’nin ayanlık yaptığına dair hiçbir resmi belgenin olmadığını arşiv belgeleriyle kesin olarak kanıtladı. Böylece şairin doğum tarihi ve hayat hikayesi, bilimsel verilerle çok daha sağlıklı bir temele oturdu.
